0 Παλιά επαγγέλματα

Η βιοτεχνία κατείχε σημαντικό ρόλο στην οικονομική συγκρότηση της Αγιάσου και η ανάπτυξή της είχε καταστήσει την Αγιάσο ένα σπουδαίο βιοτεχνικό και εμπορικό κέντρο της Λέσβου. Η μετοίκηση μεγάλου πλήθους ανθρώπων στις αρχές του 18ου αιώνα στην Αγιάσο, και μάλιστα πολλών καλών τεχνιτών κάθε είδους, και η αντιμετώπιση των αναγκών που δημιουργήθηκαν για την εξυπηρέτηση ενός χωριού, είχε σαν αποτέλεσμα τη δημιουργία πολλών βιοτεχνιών που τα προϊόντα τους, άριστα ποιοτικά, έγιναν γρήγορα γνωστά και περιζήτητα σ’ όλο το νησί. Επιπλέον, η έλλειψη άμεσης διεξόδου προς τη θάλασσα, καθώς και η κυρίαρχη μέχρι το 1940 πρακτική του ανταλλακτικού εμπορίου, συνέβαλαν στον προσανατολισμό των 7 – 8.000 κατοίκων στη βιοτεχνική δραστηριότητα.
Οι σημαντικότερες βιοτεχνίες ήταν αυτές που επεξεργάζονταν τον καρπό της ελιάς για την παραγωγή λαδιού, δηλαδή οι παλιοί ελαιόμυλοι, και μετά το 1879 τα ατμοκίνητα ελαιοτριβεία, οι επονομαζόμενες “μηχανές”, που έφτασαν στην Αγιάσο τις πέντε την περίοδο 1900-1940. Πολύ σημαντικές βιοτεχνίες για την τοπική οικονομία ήταν και οι “τσουρχανάδες” ή “κλωσταριά”, που κατασκεύαζαν ελαιόπανα (“τουρβάδες”) για τα ελαιοτριβεία, καθώς και “διαδρόμους”, ένα είδος μακρόστενου καλύμματος δαπέδου. Για τα πρώτα χρησιμοποιούσαν ως πρώτη ύλη αιγότριχα από τη Μακεδονία και κυρίως τη Χαλκιδική, ενώ για τους δεύτερους κυρίως ντόπια αιγότριχα ή αργότερα ίνες ινδικής κάνναβης.
Μέχρι το 1940 υπήρχαν πολλές άλλες βιοτεχνίες μικρότερης σημασίας, οι οποίες έπαιζαν αρκετά σημαντικό ρόλο στην τοπική οικονομία.
Όπως αναφέρει σε σχετικό του άρθρο ο Στρατής Πολ. Αναστασέλης, την περίοδο 1900-1940 υπήρχαν μεταξύ άλλων: 16 “καπιστράδες-τσιρβουλάδες” που έφτιαχναν ιπποσκευές και υποδήματα, 4 “κετσετζήδες” που επεξεργάζονταν τον “κετσέ”, είδος σκληρού υφάσματος από ξασμένο αρνόμαλλο, 16 βυρσοδέψες (“ταμπάκ'δις”), περισσότεροι από 20 σακκοποιοί (“ιμ'τάφ'δις”) που κατασκεύαζαν δισάκια, “λιόπανα” και “διαδρόμους”, 8 σαμαράδες, 6 σαπουνάδες, 27 τσουκαλάδες-αγγειοπλάστες, 26 παπουτσήδες (τσαγκάρηδες), 40 περίπου σιδεράδες - πεταλωτήδες (αλμπάν’δις), 12 “αμπατζήδες” - γουναράδες, 16 φραγκοραφτάδες που έραβαν τις “ευρωπαικές φορεσιές”, 15 υλοτόμοι (“μπισκιτζήδες”), 10 ασβεστάδες, 7 οικογένειες (“σόγια”) χτίστες, 8 οικογένειες μαστόροι και εργάτες σε λιοτρίβια, περισσότεροι από 25 μαραγκοί, 7 νταμαρτζήδες που κατασκεύαζαν κυρίως λίθινες “γωνίες” για τα οικήματα και άλλοι.
Οι περισσότερες από τις παραπάνω βιοτεχνικές δραστηριότητες παρήκμασαν μετά τον Β' Παγκόσμιο πόλεμο, εξαιτίας της ανάπτυξης του εμπορίου και της βιομηχανίας, της εισαγωγής φτηνών βιομηχανικών ειδών από τα νέα παγκόσμια οικονομικά κέντρα και τα μεγάλα εθνικά αστικά κέντρα, του εκχρηματισμού της οικονομίας, της ανάπτυξης νέων τρόπων μεταφοράς των προϊόντων και του μεταναστευτικού ρεύματος.





Αγοραίος αυτοκινητιστής (Στρατής Πολ.Αναστασέλης)
Αγροφύλακες (μπιχτσήδις)
Αλπμάν'δις (πεταλωτήδες - σιδηρουργοί).
Αριστερά ο πατέρας μου και δεξιά ο θείος μου Χαράλαμπος (αδερφός του)
στην οικογενειακή επιχείρηση του παππού μου 
Αχθοφόρος λιμανιού (Στρατής Γραμμέλης)
Εγκατάσταση στύλων ΔΕΗ
(εργοδηγός και συνεργείο με δίκρανα)
Εργάτες ελαιοτριβείου
Εργάτες ελαιοτριβείου
Εργάτες Ηλεκτρομηχανής
(η πρώτη ηλεκτρογεννήτρια που έδωσε ρεύμα στην Αγιάσο)
Εργάτες υφαντηρίων (τσουρχανάδων ή κλουσταριών)
Ζωέμποροι - κρεοπώλες (Χρίστος Χατζηκομνηνός ή Μπίλια)
Καφετζής (Γιάννης Καλφαγιάννης). Καφεδάκι στη χόβολη
Καφετζού (Ειρήνη Καρέτου)
Κεραμιστές - Αγγειοπλάστες
Κιβωτοποιοί
Μαζώχτιργις και ραβδιστήδες (ελαιοσυλλογή)
Μαζώχτιργις και ραβδιστήδες (ελαιοσυλλογή)
Μαζώχτιργις στου σιργί (καστανοσυλλογή)
Μαχαιροποιός
Μουσικάντες
Ξυλουργοί
Ξυλουργοί
Οικοδόμοι
Οικοκυρά (μπουγάδα)
Οικοκυρές (ξάσιμο του μαλλιού με το λανάρ')
Παπουτσήδες (τσαγκάρ'δις)
Πλανόδιοι μπαχτσιαβάν'δις
Πλανόδιοι μπαχτσιαβάν'δις
Σαμαράδες (Μιχάλης και Γιώργος Ξενέλης)
Σαμαράδες (Μιχάλης Ξενέλης)
Σαμαράδες (οικογένεια Βασιλείου Βίγλατζη).
Αριστερά του Παπέλ'
Ταυτότητα κινηματογραφιστού - φωτογράφου
(Προκόπη Γλεζέλη ή Κουρκουλή) 
Το άναμμα του φαναριού στις συμβολές των δρόμων
(τρόπος δημοτικού φωτισμού πριν έρθει το ρεύμα)
Υλοτόμοι (μπισκιτζήδις)
Υλοτόμοι (μπισκιτζήδις)
Υπάλληλοι (Γραφείο ΟΤΕ Αγιάσου, 1970. Προϊστάμενος 
Υφαντήρια (τσουρχανάδις ή κλουσταριά) 
Φωτογράφος (Προκόπης Γλεζέλης ή Κουρκουλής)
Ψαράδες


κείμενο - φωτογραφίες κύριος Παναγιώτης Κουτσκουδής
read more "Παλιά επαγγέλματα"

Ένα βίντεο από το χωριό μας